HMK Madde 114(1)-ı 'Aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması' (derdestlik) ile HMK Madde 114(1)-i 'Aynı davanın, daha önceden kesin hükme bağlanmamış olması' (kesin hüküm) dava şartları arasındaki temel fark nedir?

Temel fark, ilk davanın durumudur. **Derdestlik (HMK 114(1)-ı):** Aynı konuda, aynı taraflar arasında ve aynı dava sebebine dayanan bir dava daha önce açılmış ve *halen görülmekteyse* (yani henüz sonuçlanmamışsa) ikinci dava derdestlik nedeniyle usulden reddedilir. Amaç, aynı anda iki mahkemenin aynı konuyla meşgul olmasını ve çelişkili kararlar çıkmasını önlemektir. **Kesin Hüküm (HMK 114(1)-i):** Aynı konuda, aynı taraflar arasında ve aynı dava sebebine dayanan bir dava daha önce açılmış ve *kesin bir kararla sonuçlanmışsa*, ikinci dava kesin hüküm nedeniyle usulden reddedilir. Amaç, bir uyuşmazlığın tekrar tekrar dava konusu yapılmasını engelleyerek hukuki istikrarı sağlamaktır. Açıklama: Derdestlikte ilk dava devam ederken, kesin hükümde ilk dava sonuçlanmıştır.