AİHM Yasak/Türkiye kararında, başvuranın Sözleşme'nin 7. maddesi kapsamındaki şikayeti kabul edilebilir bulunurken, Sözleşme'nin 3. maddesi kapsamındaki gözaltı koşullarına ilişkin şikayeti neden kabul edilemez bulunmuştur? İç hukuk yollarının tüketilmesi kuralı bu iki farklı şikayet türü için nasıl işlemiştir?

AİHM Yasak/Türkiye kararında, Sözleşme'nin 7. maddesi (kanunsuz ceza olmaz) kapsamındaki şikayet (mahkumiyetin öngörülemez olduğu iddiası) kabul edilebilir bulunurken, Sözleşme'nin 3. maddesi (işkence yasağı) kapsamındaki gözaltı koşullarına ilişkin şikayet iç hukuk yollarının tüketilmemesi nedeniyle kabul edilemez bulunmuştur. Aradaki fark, başvuranın bu şikayetleri iç hukukta nasıl ve ne ölçüde dile getirdiğiyle ilgilidir: * **Sözleşme'nin 7. Maddesi Şikayeti (Kabul Edilebilir):** Başvuran, mahkumiyetinin hukuka aykırı ve öngörülemez olduğu iddialarını istinaf ve temyiz aşamalarında ulusal mahkemeler önünde ileri sürmüş, ardından Anayasa Mahkemesi'ne bireysel başvuruda bulunmuştur. Anayasa Mahkemesi bu şikayetleri esastan incelemiş (bir kısmını açıkça dayanaktan yoksun bulmuş, bir kısmını başka başvuruyla bağlantılı görmüş). Dolayısıyla AİHM, bu şikayet açısından iç hukuk yollarının tüketildiği sonucuna varmıştır. * **Sözleşme'nin 3. Maddesi - Gözaltı Koşulları Şikayeti (Kabul Edilemez):** Başvuran, gözaltında maruz kaldığı iddia edilen kötü muamele ve olumsuz koşullara ilişkin şikayetlerini, AİHM'in tespitine göre, Anayasa Mahkemesi'ne yaptığı bireysel başvuruda usulüne uygun ve spesifik bir şekilde ileri sürmemiştir. Başvuru formunun eklerinde genel ifadelere yer vermiş ancak ana şikayetler bölümünde bu konuyu ayrıca ve detaylı olarak işlememiştir. Anayasa Mahkemesi de bu nedenle bu konuyu ayrıca incelememiştir. AİHM, bir şikayetin iç hukukta yetkili mercilere 'en azından özü itibariyle ve iç hukukta öngörülen şekil ve sürelerde' sunulması gerektiğini hatırlatarak, gözaltı koşullarına ilişkin şikayetin Anayasa Mahkemesi önünde etkin bir şekilde tüketilmediği sonucuna varmış ve bu nedenle kabul edilemez bulmuştur. Çorum Ceza İnfaz Kurumundaki tutukluluk koşullarına ilişkin 3. madde şikayeti ise, başvuranın bu konuyu Anayasa Mahkemesi'ne taşıması ve AYM'nin (Mehmet Hanifi Baki kararına atıfla) açıkça dayanaktan yoksun bulması nedeniyle tüketilmiş kabul edilmiş ve esastan incelenmiştir. (AİHM Yasak/Türkiye, §§ 94-101, 116; Sözleşme m. 35/1)