HMK Madde 114 gerekçesinde, (ğ) bendinde yapılan düzenlemeyle (Türkiye'de mutad meskeni bulunmayan Türk vatandaşının teminat göstermesi) 1086 sayılı Kanun'un 187. maddesindeki (1) numaralı bendin varlığına son verildiği belirtilmektedir. Bu değişiklikle ne tür bir usuli farklılık getirilmiştir?

HMK Madde 114 gerekçesinde belirtilen bu değişiklikle getirilen temel usuli farklılık, Türkiye'de mutad meskeni (yerleşim yeri) bulunmayan Türk vatandaşının dava açarken göstermesi gereken teminatla ilgili hususun niteliğinin ve ileri sürülme zamanının değiştirilmesidir: * **1086 Sayılı HUMK m. 187/1'e Göre (Eski Durum):** Türkiye'de yerleşim yeri bulunmayan Türk vatandaşlarının dava açması halinde teminat gösterme yükümlülüğü, davalı tarafından bir **ilk itiraz** olarak ileri sürülebiliyordu. İlk itirazlar, davanın en başında, esasa girilmeden önce ve belirli bir süre içinde ileri sürülmesi gereken, aksi halde bir daha ileri sürülemeyen (kural olarak) itirazlardı. * **6100 Sayılı HMK m. 114/1-ğ'ye Göre (Yeni Durum):** Bu durum, yani teminat gösterilmesine ilişkin kararın gereğinin yerine getirilmemesi, bir **dava şartı** haline getirilmiştir. Dava şartları ise, mahkemece davanın her aşamasında kendiliğinden (re'sen) gözetilen ve taraflarca da noksanlığı davanın her aşamasında ileri sürülebilen, kamu düzenine ilişkin usuli hallerdir. Bu değişiklikle; 1. Teminat gösterme yükümlülüğünün yerine getirilmemesi, sadece davanın başında ileri sürülebilen bir savunma olmaktan çıkmış, davanın her aşamasında dikkate alınması gereken bir usuli eksiklik haline gelmiştir. 2. Mahkemenin bu hususu kendiliğinden gözetme yükümlülüğü getirilmiştir; oysa ilk itirazlarda kural olarak tarafın ileri sürmesi beklenir. 3. Bu durum, davaların daha sağlam bir usuli temelde yürümesini ve özellikle yurt dışında yaşayan davacılardan kaynaklanabilecek olası yargılama giderleri ve karşı tarafın zararının teminat altına alınmasını daha etkin bir şekilde sağlamayı amaçlamaktadır. (HMK m. 114/1-ğ; HMK Madde 114 Gerekçesi; 1086 s. HUMK m. 187 (mülga))