Yargıtay 3. Ceza Dairesi 2018/4317 E., 2018/11662 K. sayılı kararında, CMK m. 253/3 'Uzlaştırma kapsamına giren bir suçun, bu kapsama girmeyen bir başka suçla birlikte işlenmiş olması halinde de uzlaşma hükümleri uygulanmaz.' hükmü, birden fazla şüpheli ve mağdurun olduğu bir olayda nasıl yorumlanmıştır? Uzlaştırma işleminin her bir mağdur ve şüpheli yönünden ayrı değerlendirilmesi gerektiği yönündeki argümanın temeli nedir?
Yargıtay 3. Ceza Dairesi'nin ilgili kararında (kanun yararına bozma üzerine), basit yaralama suçundan karşılıklı şikayetçi olan iki müşteki-şüpheli bulunmaktadır. İlk derece mahkemesi, müşteki-şüphelilerden birinin eyleminin uzlaştırmaya tabi olmasına rağmen uzlaştırma yapılmadığı gerekçesiyle iddianameyi CMK m. 174/1-c uyarınca iade etmiştir. İtiraz mercii ise, CMK m. 253/3'teki 'uzlaştırma kapsamına giren bir suçun, bu kapsama girmeyen bir başka suçla birlikte işlenmiş olması halinde uzlaşma hükümleri uygulanmaz' hükmünü ve suçun hukuki nitelendirmesi sebebiyle iddianamenin iade edilemeyeceğini gerekçe göstererek itirazı kabul etmiş ve iade kararını kaldırmıştır. Yargıtay, Adalet Bakanlığı'nın kanun yararına bozma istemini kabul ederek itiraz merciinin kararını bozmuştur. Yargıtay'a göre: 1. CMK m. 253/3'teki hüküm, aynı failin işlediği birden fazla suçtan birinin uzlaşma kapsamında olup diğerinin olmaması durumunda, o fail açısından uzlaşma hükümlerinin uygulanmayacağını ifade eder. Bu hüküm, farklı faillerin veya farklı mağdurların olduğu durumları kapsamaz. 2. **Suç ve Cezaların Şahsiliği Prensibi:** Her şüphelinin eylemi ve her mağdurun durumu ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Bir şüphelinin işlediği suç uzlaştırmaya tabi değilse, bu durum diğer şüphelinin (veya aynı olaydaki farklı bir mağdura karşı işlenen) uzlaştırmaya tabi olan suçundan dolayı uzlaştırma yoluna gidilmesine engel teşkil etmez. 3. **Uzlaştırma Müessesesinin Amacı:** Uzlaştırma, mağdurun tatminini ve failin topluma yeniden kazandırılmasını amaçlayan bir alternatif uyuşmazlık çözüm yoludur. Bu amacın gerçekleşmesi için, şartları varsa her bir mağdur-fail ilişkisi için ayrı ayrı uzlaştırma denenmelidir. Bu nedenlerle Yargıtay, bir şüphelinin uzlaştırmaya tabi olmayan bir suçu işlemiş olmasının, diğer bir şüphelinin uzlaştırmaya tabi olan suçundan dolayı uzlaştırma yoluna gidilmesine engel olmayacağını, uzlaştırma işleminin her bir mağdur ve şüpheli yönünden ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiğini belirterek, iddianamenin iadesi kararının yerinde olduğu ve itirazın reddedilmesi gerektiği sonucuna varmıştır. (CMK m. 174/1-c, CMK m. 253/3; Yargıtay 3. CD, 2018/4317 E., 2018/11662 K.)