HMK m. 114/1-c 'Mahkemenin görevli olması' dava şartının kamu düzenine ilişkin olduğu Hukuk Genel Kurulu 2017/2222 E., 2021/760 K. sayılı kararında vurgulanmıştır. Görevsiz bir mahkemenin davaya bakmasının HMK m. 20 açısından sonucu ne olmalıdır?

Hukuk Genel Kurulu'nun 2017/2222 E., 2021/760 K. sayılı kararında, HMK m. 114/1-c uyarınca mahkemenin görevli olmasının bir dava şartı olduğu ve görev kurallarının kamu düzenine ilişkin olduğu belirtilmiştir. Bu, mahkemenin görevli olup olmadığını davanın her aşamasında kendiliğinden (re'sen) dikkate alması gerektiği anlamına gelir. Görevsiz bir mahkemede dava açılmışsa, mahkeme davanın esası hakkında karar veremez. HMK m. 20'ye göre, görevsizlik veya yetkisizlik kararı üzerine, taraflardan birinin, bu karar verildiği anda kesin ise bu tarihten, süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kesinleşme tarihinden; kararın tebliğ edilmiş olması halinde tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkemeye başvurarak, dava dosyasının görevli ya da yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi gerekir. Aksi takdirde, bu mahkemece davanın açılmamış sayılmasına karar verilir. Yani, görevsiz mahkeme, görevsizlik kararı vererek ve talep halinde dosyayı görevli mahkemeye göndermek suretiyle işlem yapar. Dava dilekçesinin usulden reddine ve görevli mahkemenin de kararda belirtilmesine hükmeder. (HMK m. 114/1-c, HMK m. 20, HMK m. 115; HGK, 2017/2222 E., 2021/760 K.)