HMK m. 114/1-ç 'Yetkinin kesin olduğu hâllerde, mahkemenin yetkili bulunması' dava şartı ile HMK m. 114 gerekçesinde 'kesin yetki hâllerinde, mahkemenin yetkili bulunması' arasındaki fark nedir? Gerekçede belirtilen 'genel dava şartları' ifadesi bu bağlamda ne anlama gelir?

HMK m. 114/1-ç'de 'Yetkinin kesin olduğu hâllerde, mahkemenin yetkili bulunması' bir dava şartı olarak sayılmıştır. HMK Madde 114 gerekçesinde ise 'kesin yetki hâllerinde, mahkemenin yetkili bulunması' ifadesi, maddenin birinci fıkrasında sayılan tüm davalar bakımından geçerlilik taşıyan 'genel dava şartları' arasında zikredilmiştir. Aralarında metinsel bir fark yoktur, her ikisi de aynı prensibi ifade eder. 'Kesin yetki', kanunla belirli davalar için münhasıran yetkili kılınan mahkemeyi ifade eder ve taraflarca aksi kararlaştırılamaz, mahkemece re'sen dikkate alınır (Örn: HMK m. 12 - Taşınmazın aynından doğan davalarda taşınmazın bulunduğu yer mahkemesinin kesin yetkisi). Eğer bir davada kesin yetki kuralı varsa ve dava yetkisiz mahkemede açılmışsa, bu durum HMK m. 114/1-ç uyarınca bir dava şartı eksikliğidir ve HMK m. 115 gereği usulden ret veya yetkili mahkemeye gönderme kararı verilebilir. Gerekçedeki 'genel dava şartları' ifadesi, HMK m. 114'te listelenen şartların, özel kanunlarda ayrıca belirtilmesine gerek olmaksızın, kural olarak tüm hukuk davaları için geçerli olan temel usuli gereklilikler olduğunu vurgular. (HMK m. 114/1-ç, HMK m. 12, HMK m. 115; HMK Madde 114 Gerekçesi)