CMK m. 174/1-d (Ek:17/10/2019-7188/20 md.) uyarınca 'Soruşturma veya kovuşturma yapılması izne veya talebe bağlı olan suçlarda izin alınmaksızın veya talep olmaksızın düzenlenen' iddianame iade edilir. Bu hükmün ceza muhakemesindeki önemi ve amacı nedir? Örnek bir suç tipi vererek açıklayınız.

CMK m. 174/1-d hükmü, soruşturma veya kovuşturma şartı olan izin veya talep gibi usuli gerekliliklerin yerine getirilmeden dava açılmasını engellemeyi amaçlar. Bu tür şartlar, genellikle kamu görevlilerinin görevleriyle ilgili suçları (örn: 4483 sayılı Kanun'a göre soruşturma izni) veya bazı özel suç tipleri (örn: yabancı devlet aleyhine işlenen bazı suçlarda Adalet Bakanı'nın talebi) için öngörülmüştür. Bu izin veya talebin yokluğu, bir nevi 'dava şartı' niteliğindedir ve kovuşturmanın esasına girilmesine engel teşkil eder. İddianamenin bu eksiklikle düzenlenmesi, yargılamanın başında usuli bir engelle karşılaşılmasına ve davanın düşmesi gibi sonuçlara yol açabileceğinden, CMK bu durumu bir iade sebebi olarak düzenleyerek soruşturma aşamasında bu eksikliğin giderilmesini hedefler. Örneğin, bir memurun görevi nedeniyle işlediği iddia edilen bir suçla ilgili olarak 4483 sayılı Kanun'a göre yetkili merciden soruşturma izni alınmadan iddianame düzenlenirse, bu iddianame CMK m. 174/1-d uyarınca iade edilir. (CMK m. 174/1-d)