HMK m. 114/1-c 'Mahkemenin görevli olması' dava şartını, Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 2017/3596 E., 2018/8266 K. sayılı kararındaki uyuşmazlık özelinde açıklayınız. Görevsiz mahkemenin izlemesi gereken usul nedir?

HMK m. 114/1-c, bir davanın esastan incelenebilmesi için o davaya bakmakla görevli mahkemede açılmış olmasını bir dava şartı olarak düzenler. Görev kuralları kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece davanın her aşamasında re'sen gözetilir. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 2017/3596 E., 2018/8266 K. sayılı kararında, araç kiralama ilişkisinden kaynaklanan bir alacak davası (itirazın iptali) söz konusudur. 6100 sayılı HMK'nın 4/1-a maddesine göre kira ilişkisinden doğan tüm uyuşmazlıkları konu alan davalarda (taşınmaz kiraları için özel hüküm saklı kalmakla birlikte, kararda genel bir kira ilişkisinden bahsedilmiştir) Sulh Hukuk Mahkemesi görevlidir. Dava Asliye Hukuk Mahkemesi'nde açılmıştır. Yargıtay, uyuşmazlığın kira ilişkisinden kaynaklandığını ve görevli mahkemenin Sulh Hukuk Mahkemesi olduğunu belirterek, mahkemenin görevsizlik nedeniyle HMK m. 114/1-c ve m. 115/2 uyarınca davanın usulden reddine karar vermesi gerekirken, işin esasına girerek hüküm kurmasını usul ve yasaya aykırı bulmuştur. Görevsiz mahkeme, HMK m. 20 uyarınca görevsizlik kararı vererek dosyayı görevli mahkemeye göndermelidir (tarafların talebi üzerine ve süresi içinde). (HMK m. 114/1-c, HMK m. 4/1-a, HMK m. 20, HMK m. 115; Yargıtay 3. HD, 2017/3596 E., 2018/8266 K.)