Suçüstü halinde (CMK m.2/j) arama kararı veya emri olmaksızın arama yapılabilmesinin temel mantığı nedir? Bu istisnanın, temel haklara müdahale açısından Anayasa'ya uygunluğu nasıl gerekçelendirilir?

Bu istisnanın temel mantığı, 'gecikmesinde sakınca bulunan hal'in en yoğun yaşandığı durum olmasıdır. Suçüstü halinde, delillerin anında yok edilmesi veya failin kaçarak izini kaybettirmesi riski çok yüksektir. Hakim kararı veya savcı emri almak için geçecek sürede, bu risklerin gerçekleşmesi kaçınılmaz olabilir. Bu nedenle, delillerin korunması ve kamu düzeninin derhal sağlanması amacıyla, kolluğa istisnai olarak arama yetkisi tanınmıştır. Bu durumun Anayasa'ya uygunluğu, Anayasa'nın 20. ve 21. maddelerindeki '...veya gecikmesinde sakınca bulunan hallerde de kanunla yetkili kılınmış merciin yazılı emriyle...' ifadesiyle gerekçelendirilir. Suçüstü hali, kanun koyucunun 'gecikmesinde sakınca bulunan hal' olarak kabul ettiği en tipik durumdur ve bu yetki, kamu yararının korunması amacıyla, orantılılık ilkesi çerçevesinde tanınmış bir istisnadır. (Referans: sucustu-hali-şuphesinin-adli-aramada-actigi-sorunlar, CMK m.90, Adli ve Önleme Aramaları Yönetmeliği m.8/f)