Anayasa Mahkemesi'nin 22.02.2024 tarihli kararıyla iptal ettiği CMK m.226/4 hükmünün, 'yargılamayı hızlandırma' şeklindeki meşru amacına rağmen iptal edilmesinin temel nedeni nedir? AYM, bu iptal kararında 'ölçülülük' ilkesini nasıl uygulamıştır?

AYM, hükmün 'makul sürede yargılanma hakkını' temin etme şeklinde meşru bir amacı olduğunu kabul etmekle birlikte, bu amaca ulaşmak için seçilen aracın adil yargılanma hakkına orantısız bir müdahale oluşturduğu sonucuna varmıştır. AYM'ye göre kural, 'gereklilik' ve 'orantılılık' alt ilkelerine aykırıdır. Zira kural, sanığın isnadı öğrenme ve bizzat savunma yapma gibi temel haklarından feragat edip etmediğine bakmaksızın, bu hakların müdafii tarafından kullanılmasını yeterli görmektedir. Sanığın, hakkında verilecek cezayı ağırlaştırabilecek bir isnat değişikliğinden haberdar edilmemesi ve mahkemenin kararını etkileme imkanından yoksun bırakılması, yargılamayı hızlandırma amacı karşısında feda edilemeyecek kadar önemli hakların ölçüsüz bir şekilde sınırlandırılmasıdır. Bu nedenle, meşru amaca ulaşmak için daha hafif ve hakları daha az zedeleyen yöntemler varken, bu şekilde topyekun bir kısıtlama getirilmesi orantısız bulunarak hüküm iptal edilmiştir. (Referans: anayasa-mahkemesinin-cmk-m-226-4-u-iptal-karari, AYM 2024/57 K.)