Bir sanık hakkında CMK m. 150/3 uyarınca zorunlu müdafi atanmıştır. Sanık, bu müdafiin duruşmalardaki performansından memnun kalmadığını belirterek mahkemeden yeni bir müdafi atanmasını talep etmiştir. Mahkeme, 'atama yapılmıştır, değiştirilemez' diyerek talebi reddedebilir mi? Sanığın bu konudaki hakları nelerdir?

Mahkemenin bu talebi doğrudan reddetmesi, savunma hakkının ve adil yargılanma hakkının ihlaline yol açabilir. Her ne kadar zorunlu müdafilik bir kamu hizmeti olsa da, sanığın müdafii ile arasında bir güven ilişkisi kurması savunmanın etkinliği için esastır. Sanığın, makul ve somut gerekçelere dayanarak (örneğin, müdafiin duruşmalara hiç gelmemesi, savunma için hazırlık yapmaması, sanıkla iletişim kurmaması gibi) müdafiin değiştirilmesini talep etme hakkı vardır. Bu, AİHS m. 6/3-c'deki 'kendi seçeceği avukatın yardımından yararlanma' hakkının bir yansımasıdır. Mahkeme, sanığın talebini keyfi olarak reddedemez. Talebin gerekçelerini değerlendirmeli, eğer talep haklı ise Baro'dan yeni bir müdafi görevlendirilmesini istemelidir. 'Atama yapılmıştır, değiştirilemez' şeklindeki bir yaklaşım, zorunlu müdafiliği şekli bir usul işlemine indirger ve savunma hakkını özünden boşaltır.