Bir şirketin ortağı ve müdürü olan A şahsı, şirketin defterlerinde muhasebe hileleri yaparak vergi matrahını düşürmüştür. Bu fiilden dolayı açılacak bir vergi kaçakçılığı davasında, ceza sorumluluğu kime ait olacaktır? Sadece şirketin tüzel kişiliği mi sorumlu olur, yoksa A şahsı da cezalandırılır mı?

Ceza sorumluluğu, fiili işleyen gerçek kişi olan A şahsına ait olacaktır. Ceza hukukunun temel ilkelerinden olan 'cezaların şahsiliği' ilkesi gereğince, suçlar ancak gerçek kişiler tarafından işlenebilir ve cezai yaptırımlar da sadece gerçek kişilere uygulanabilir. Tüzel kişiler (şirketler) suç faili olamazlar ve hapis cezası gibi yaptırımlara maruz kalamazlar. VUK m. 359'daki suçlar da bu kurala tabidir. Olayda, muhasebe hilelerini yapan şirketin ortağı ve müdürü A şahsı, suçun failidir ve yargılanarak hapis cezası ile cezalandırılacak olan kişidir. Şirketin tüzel kişiliği ise, bu suç nedeniyle kesilecek vergi ve cezalardan mali olarak sorumlu olur ve ayrıca TCK'da öngörülen güvenlik tedbirlerine (örneğin, faaliyet izninin iptali gibi) maruz kalabilir. Ancak hapis cezası sorumluluğu her zaman gerçek kişiye aittir.