Hukuk davalarında istinaf incelemesinin kapsamını belirleyen HMK m. 355'teki 'kamu düzenine aykırılık' kavramına, metinlerdeki kararlardan örnekler vererek açıklayınız. Hangi tür usuli hatalar kamu düzeninden sayılır?
Kamu düzenine aykırılık, bir davanın temelini oluşturan ve tarafların iradesinden bağımsız olarak mahkemenin re'sen dikkate alması gereken, vazgeçilmez usul kurallarının ihlalidir. Metinlerdeki kararlardan yola çıkarak şu örnekler verilebilir: 1) Görev: Davanın, kanunen başka bir mahkemenin (örneğin Aile Mahkemesi, Ticaret Mahkemesi) görev alanına girmesine rağmen Asliye Hukuk Mahkemesi'nde görülmesi. Gaziantep BAM 2. HD Karar No: 2017/734'te, davanın Aile Mahkemesi sıfatıyla görülmesi gerekirken Asliye Hukuk Mahkemesi olarak görülmesi, kamu düzenine aykırılık sayılarak kararın kaldırılmasına neden olmuştur. 2) Kesin Yetki: Tapu iptali ve tescili gibi taşınmazın aynına ilişkin bir davanın, taşınmazın bulunduğu yer dışında bir mahkemede görülmesi (HMK m. 12). 3) Hâkimin Yasaklılığı: Hâkimin davaya bakmasının kanunen yasak olduğu bir halde (CMK m. 22-23, HMK'da ilgili hükümler) davaya bakması. 4) Taraf ve Dava Ehliyeti: Davada taraf ehliyeti olmayan birine karşı dava açılması gibi temel dava şartlarındaki eksiklikler. Bu tür hatalar, yargılamanın temel direklerini sarstığı için, istinaf dilekçesinde belirtilmese bile istinaf mahkemesi tarafından kendiliğinden dikkate alınır.