Hukuk davalarında istinaf ve temyiz kanun yolları arasındaki temel fark, denetimin kapsamı açısından nedir? İstinaf mahkemesinin 'ikinci derece (asıl derece) mahkemesi', Yargıtay'ın ise 'hukuki derece' mahkemesi olarak nitelendirilmesini açıklayınız.

İstinaf ve temyiz arasındaki temel fark, denetimin kapsamındadır: 1) İstinaf (İkinci Derece Mahkemesi): İstinaf mahkemesi, ilk derece mahkemesi kararını hem 'maddi vakıa' hem de 'hukukilik' açısından denetler. Yani, istinaf mahkemesi delilleri yeniden değerlendirebilir, eksik gördüğü delilleri (örneğin dinlenmemiş bir tanığı dinlemek, yeni bir bilirkişi raporu almak) toplayabilir ve olayı yeniden ele alarak esastan yeni bir hüküm kurabilir. Bu nedenle bir 'hüküm mahkemesi' gibi çalıştığı ve olayı ikinci kez esastan incelediği için 'ikinci derece' veya 'asıl derece' mahkemesi olarak adlandırılır. 2) Temyiz (Hukuki Derece Mahkemesi): Temyiz mercii olan Yargıtay ise, istinaf mahkemesinin kararını sadece 'hukuki yönden' denetler. Yargıtay, yeni delil toplayamaz, tanık dinleyemez, vakıa denetimi yapamaz. Yargıtay'ın görevi, istinaf mahkemesi tarafından tespit edilen maddi vakıalara hukukun doğru uygulanıp uygulanmadığını kontrol etmektir. Sadece hukuki denetim yaptığı için 'hukuki derece' mahkemesi olarak nitelendirilir.