Bir tapu iptal ve tescil davasında, davalının iyiniyetli olup olmadığının tespitinde, taşınmazı devralırken tapu sicilini incelemiş olması tek başına yeterli bir kriter midir? 'Gerekli özeni gösterme' yükümlülüğü neleri kapsar?

Hayır, tek başına yeterli bir kriter değildir. Tapu sicilini incelemek, iyiniyetin temel koşullarından biridir, ancak 'gerekli özeni gösterme' yükümlülüğü daha geniş bir anlam taşır. TMK m. 3'e göre iyiniyet, bir hakkın kazanılmasına engel olan bir durumu bilmemek veya 'bilmesi gerekmemektir'. 'Bilmesi gerekmemek' ifadesi, kişinin durumun özelliklerine göre kendisinden beklenen makul bir araştırmayı ve özeni göstermesi gerektiğini ifade eder. Bu özen yükümlülüğü şunları kapsayabilir: - Bedel Uygunluğu: Satın alınan bedelin, taşınmazın gerçek piyasa değeriyle bariz bir şekilde orantısız olmaması. Fahiş derecede düşük bir bedel, şüphelenmeyi gerektirir. - Taşınmazın Fiili Durumu: Özellikle bir konut alınıyorsa, içinde kimin oturduğunu, ne sıfatla oturduğunu (kiracı mı, malik mi, aile konutu mu) araştırmak. - Satıcının Durumu: Satıcının aceleci, telaşlı veya şüpheli tavırları, işlemin normal seyrinde gitmediğine işaret edebilir. - Hukuki Durum: Özellikle vekaletname ile işlem yapılıyorsa, vekaletnamenin kapsamını ve güncelliğini kontrol etmek. Bir alıcı, bu gibi şüpheli durumlara rağmen hiçbir araştırma yapmadan sadece tapudaki kayda dayanarak işlem yaparsa, 'gerekli özeni' göstermemiş sayılır ve iyiniyet iddiası dinlenmeyebilir.