Hukuk davalarında istinaf incelemesi yapılırken, ilk derece mahkemesinde 'ıslah' hakkını kullanmamış olan bir taraf, istinaf aşamasında bu hakkını kullanabilir mi? Bu durumun, HMK m. 357'deki 'yeni iddia ve savunma yasağı' ile ilişkisini açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #43919

Hayır, istinaf aşamasında ıslah yapılamaz. Islah (HMK m. 176 vd.), iddia ve savunmanın genişletilmesi veya değiştirilmesi yasağının bir istisnasıdır ve sadece ilk derece mahkemesindeki tahkikat sona erinceye kadar kullanılabilen bir usul işlemidir. HMK m. 357'de düzenlenen 'ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar dinlenemez, yeni delillere dayanılamaz' kuralı, istinafın bir denetim ve sınırlı bir yeniden yargılama yolu olduğunu, tamamen yeni bir dava olmadığını gösterir. Islah, iddianın temelini değiştiren çok geniş bir hak olduğu için, bu hakkın istinaf aşamasında da tanınması, istinafın bu temel mantığıyla çelişirdi. Tarafların, ilk derece yargılamasını baştan savma yapıp, tüm iddialarını istinafa saklamasına yol açabilirdi. Bu nedenle, ıslah hakkı ilk derece mahkemesi aşamasına özgüdür ve istinaf aşamasına taşınamaz.