Adli istinaf mahkemesi hukuk daireleri ile ceza dairelerinin, kendi yargı çevrelerindeki ilk derece mahkemeleri arasındaki 'yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözme' görevi (5235 sayılı Kanun m. 36, 37) ne anlama gelir? Bu mekanizmanın yargılamanın hızlandırılmasına etkisini açıklayınız.

'Yetki ve görev uyuşmazlıklarını çözme' görevi, istinaf mahkemesinin bir 'merci tayini' makamı olarak hareket etmesidir. Bu durum, iki şekilde ortaya çıkabilir: 1) Olumsuz Görev/Yetki Uyuşmazlığı: İki farklı ilk derece mahkemesinin (örneğin bir asliye hukuk ile bir sulh hukuk mahkemesi veya iki farklı yerdeki asliye hukuk mahkemesi) karşılıklı olarak görevsizlik veya yetkisizlik kararı vermesi ve bu kararların kesinleşmesi durumunda, dosyanın hangi mahkemede görüleceği konusunda bir kilitlenme yaşanır. Bu durumda dosya, ortak üst derece mahkemesi olan bölge adliye mahkemesine gönderilir ve ilgili daire, davaya bakacak mahkemeyi kesin olarak belirler. 2) Olumlu Görev/Yetki Uyuşmazlığı: Nadiren de olsa, iki mahkemenin aynı davaya bakmaya başlaması halinde ortaya çıkabilir. Bu mekanizma, yargılamanın hızlandırılması açısından kritik öneme sahiptir. Tarafların, görevli veya yetkili mahkemenin hangisi olduğu konusunda yıllarca sürebilecek bir uyuşmazlığın içine girmesini engeller. İstinaf mahkemesi, bu konuda hızlı ve kesin bir karar vererek davanın esasının bir an önce görülmesini sağlar.