Yoksulluk nafakası talep edebilmenin şartları nelerdir? Yargıtay'ın 'yoksulluk' kavramını nasıl değerlendirdiğini örneklerle açıklayınız. Bu nafakaya hakim re'sen karar verebilir mi?

Yoksulluk nafakası talep edebilmenin ilk şartı, boşanma yüzünden yoksulluğa düşmüş olmaktır ve talep eden eşin diğer taraftan daha fazla kusurlu olmaması kaydıyla diğer eşten talep edilebilir (TMK md. 175/1). Yargıtay, 'yoksulluk' kavramını her somut olaya göre farklı değerlendirmiştir. Ancak Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun yerleşmiş içtihatlarında; yeme, giyinme, barınma, sağlık, ulaşım, kültür, eğitim gibi bireyin maddi varlığını geliştirmek için zorunlu ve gerekli görülen harcamaları karşılayacak düzeyde geliri olmayanların yoksul olarak kabul edilmesi gerektiğini belirtmiştir. Örneğin, Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, nafaka alacaklısının dul ve yetim, yaşlılık maaşı alması veya asgari ücret ile çalışması gibi durumlarda yoksulluğun ortadan kalkmayacağını kabul etmektedir. Hakim yoksulluk nafakasına re'sen karar veremez; nafaka alacaklısının mutlaka talep etmesi gerekir ve nihai karar verilene kadar talep edilebilir. (TMK md. 175) Yargıtay 3.Hukuk Dairesi - Karar:2021/8826, boşanmaya sebep olan olaylarda davalı kadının daha ağır kusurlu olmadığı, her hangi bir geliri ve malvarlığının bulunmadığı, boşanma yüzünden yoksulluğa düşeceği gerçekleşmişse yoksulluk nafakası takdiri gerektiğini belirtmiştir.