Tenkis davasında, tenkise tabi kazandırmaların değerlemesi hangi tarihe göre yapılır? 'Sabit tenkis oranı' kavramını ve bu oranın, malın değerinin değişmesi durumunda nasıl kullanıldığını Yargıtay kararları ışığında açıklayınız.

Tenkis davasında çift aşamalı bir değerleme yapılır: 1. Terekenin ve Tasarruf Nisabının Hesaplanması: Saklı payın ihlal edilip edilmediğini ve ne kadar ihlal edildiğini belirlemek için, terekenin (aktif ve pasifleriyle) ve tenkise tabi kazandırmaların değeri, 'mirasbırakanın ölüm tarihi' itibarıyla hesaplanır. Bu hesaplama sonucunda, ihlal edilen saklı pay miktarı bulunur. 2. Sabit Tenkis Oranı: Bu aşamada 'sabit tenkis oranı' hesaplanır. Bu oran, tenkis edilecek miktarın, tenkise tabi kazandırmanın (taşınmazın) ölüm tarihindeki değerine bölünmesiyle bulunur. (Sabit Oran = Tenkis Edilecek Miktar / Kazandırmanın Ölüm Tarihindeki Değeri). Bu oran, davanın sonuna kadar değişmez. 3. Hüküm Aşamasında Değerleme: Özellikle bölünemeyen mallarda, davalının tercih hakkını kullanarak malı elinde tutup davacının payını nakden ödemeyi seçmesi durumunda, ödenecek miktar ölüm tarihindeki değere göre değil, 'karar tarihine en yakın tarihteki' değere göre hesaplanır. Yargıtay 7. Hukuk Dairesi'nin 2022/4507 E., 2023/211 K. sayılı kararında da belirtildiği gibi, mahkeme, taşınmazın karar tarihindeki güncel değerini tespit ettirir ve bu değeri daha önce bulduğu 'sabit tenkis oranı' ile çarparak davacıya ödenecek nihai miktarı belirler. Bu yöntem, yargılama sürecindeki enflasyon ve değer artışları karşısında saklı pay sahibinin hak kaybına uğramasını önlemeyi amaçlar. (Kaynak: or.av.tr/sakli-pay-nedir/)