Rüşvet suçunda, rüşvet teklif veya talebinin karşı tarafa iletilmesi, rüşvet anlaşmasının sağlanması veya rüşvetin temini hususlarında 'aracılık eden' kişinin hukuki sorumluluğu nedir? Bu kişi 'yardım eden' (TCK m.39) olarak mı, yoksa başka bir sıfatla mı cezalandırılır? Açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #41020

Rüşvet suçunda aracılık eden kişinin hukuki sorumluluğu, TCK m.252/5'te özel olarak düzenlenmiştir. Bu maddeye göre, 'Rüşvet teklif veya talebinin karşı tarafa iletilmesi, rüşvet anlaşmasının sağlanması veya rüşvetin temini hususlarında aracılık eden kişi, kamu görevlisi sıfatını taşıyıp taşımadığına bakılmaksızın, müşterek fail olarak cezalandırılır.' Bu hüküm, rüşvet suçuna özgü bir iştirak kuralı getirmektedir. Normal şartlarda, bir suçun işlenmesini kolaylaştıran aracılık fiilleri 'yardım etme' (şeriklik) kapsamında değerlendirilir ve failden daha az ceza verilmesini gerektirir (TCK m.39). Ancak kanun koyucu, rüşvet suçunun toplumsal tehlikesini ve aracının rolünün önemini dikkate alarak, bu fiilleri işleyen kişiyi 'yardım eden' değil, rüşveti alan veya veren gibi 'müşterek fail' (TCK m.37) kabul etmiştir. Bu, aracının da suçun işlenişi üzerinde ortak bir hakimiyet kurduğu varsayımına dayanır. Dolayısıyla, rüşvete aracılık eden kişi, TCK m.39'a göre değil, TCK m.252/5'teki özel hüküm gereğince, aynen rüşvet alan veya veren gibi 4 yıldan 12 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. (Kaynak: barandogan.av.tr/blog/ceza-hukuku/rusvet-sucu-cezasi-nedir.html)