16 Mart 2022 tarihli Kanun Teklifi'nde, TCK m.62'deki takdiri indirim nedenleri arasında yer alan 'failin fiilden sonraki ve yargılama sürecindeki davranışları' ibaresinin '...pişmanlığını gösteren davranışları' şeklinde değiştirilmesi ve 'failin duruşmadaki mahkemeyi etkilemeye yönelik şekli tutum ve davranışları, takdiri indirim nedeni olarak dikkate alınmaz' cümlesinin eklenmesi önerilmiştir. Bu değişikliklerin 'cezanın bireyselleştirilmesi' ilkesi ve hakimin takdir yetkisi üzerindeki etkilerini eleştirel bir bakış açısıyla değerlendiriniz.

Cezanın bireyselleştirilmesi, hakimin soyut kanun normunu somut olaya ve faile uyarlayarak adaleti sağlamasıdır. TCK m.62 bu ilkenin en önemli araçlarından biridir. 'Davranışlar' ibaresinin 'pişmanlığını gösteren davranışlar' olarak değiştirilmesi, indirimin uygulanması için daha somut ve içsel bir tutumu (pişmanlık) şart koşarak, sadece usuli kurallara uymanın yeterli olmayacağını vurgulamayı amaçlar. Bu, ilkenin özüne daha uygun bir düzenleme olarak görülebilir. Ancak, 'failin duruşmadaki mahkemeyi etkilemeye yönelik şekli tutum ve davranışları, takdiri indirim nedeni olarak dikkate alınmaz' cümlesinin eklenmesi oldukça sorunludur. Bu ifade, 'kravat indirimi' gibi kamuoyundaki eleştirilere yanıt verme amacı taşısa da, hukuken belirsiz ve uygulaması zor bir kriter getirmektedir. Bir davranışın 'şekli' olup olmadığı veya 'mahkemeyi etkilemeye yönelik' olup olmadığı son derece sübjektif bir değerlendirmeye açıktır. Hakimin, sanığın kılık kıyafeti, duruşu gibi dışsal unsurları zaten indirim gerekçesi yapmaması gerekir; ancak bu tür bir yasal düzenleme, hakimin sanığın genel tutumunu değerlendirme ve cezanın bireyselleştirilmesi için kullandığı takdir yetkisine müdahale niteliği taşıyabilir ve kanun tekniği açısından isabetsizdir. Esas sorun gerekçesizlik iken, çözümün bu tür soyut ve popülist ifadelerde aranması, hukuk devleti ilkeleriyle bağdaşmaz. (Kaynak: sen.av.tr/tr/makale/tck-ve-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi)