Bir tenkis davasında, terekenin net değerinin (tenkise esas tereke) hesaplanmasında, mirasbırakanın malvarlığının aktifine hangi değerler eklenir ve pasifinden hangi değerler indirilir? Hayat sigortası alacaklarının bu hesaptaki yerini TMK hükümleri ışığında açıklayınız.

Terekenin net değerinin (tenkise esas tereke) hesaplanması, saklı payların ihlal edilip edilmediğini tespit etmek için yapılan varsayımsal bir matematiksel işlemdir. Bu hesaplama, TMK m. 507 ve ilgili diğer maddelere göre yapılır. **Terekenin Aktifine Eklenecek Değerler (Farazi Ekleme):** Mirasbırakanın ölüm anındaki mevcut malvarlığına (aktif tereke) şu değerler eklenir: 1. **Denkleştirmeye Tabi Kazandırmalar (TMK m. 669):** Mirasbırakanın, yasal mirasçılarına onların miras paylarına mahsuben sağladığı karşılıksız kazandırmalar (çeyiz, kuruluş sermayesi, malvarlığı devri vb.). 2. **Tenkise Tabi Sağlararası Kazandırmalar (TMK m. 565):** Mirasbırakanın ölümünden önceki son bir yıl içindeki bağışlamaları, saklı pay kurallarını etkisiz kılmak amacıyla yaptığı açık olan kazandırmalar gibi kanunda sayılan sağlararası tasarrufları. 3. **Hayat Sigortası Satın Alma Değeri (TMK m. 567):** Mirasbırakanın, kendi ölümü halinde üçüncü bir kişi lehine yaptırdığı hayat sigortası için ödediği primlerin (satın alma değeri), ölüm anındaki karşılığı terekeye eklenir. Dikkat edilmesi gereken, sigorta bedelinin kendisi değil, onun için ödenen bedelin terekeye eklenmesidir. **Terekenin Pasifinden İndirilecek Değerler:** Yukarıdaki şekilde bulunan toplama 'brüt tereke' denir. Bu toplamdan şu değerler indirilir: 1. **Mirasbırakanın Borçları:** Tüm muaccel ve vadesi gelmemiş borçları. 2. **Cenaze Giderleri.** 3. **Terekenin Mühürlenmesi ve Yazımı Giderleri.** 4. **Mirasbırakan ile Birlikte Yaşayan ve Onun Tarafından Bakılan Kişilerin Üç Aylık Geçim Giderleri (TMK m. 507/2).** Bu indirimler yapıldıktan sonra ortaya çıkan değere 'net tereke' veya 'tenkise esas tereke' denir ve saklı paylar bu değer üzerinden hesaplanır. (Kaynak: or.av.tr/sakli-pay-nedir/)