Yargı görevi yapanı etkileme suçu (TCK m. 277) ile nüfuz ticareti suçu (TCK m. 255) arasındaki ilişkiyi, özellikle failin amacına göre nasıl ayırt edebiliriz? Bir Türk hakimi üzerinde nüfuz ticareti yapma iddiası neden TCK m. 255 kapsamında değerlendirilmez?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #40952

Bu iki suç arasındaki temel ayrım, failin nihai amacı ve eylemin yöneldiği hukuki değerde yatar. 1. **Nüfuz Ticareti (TCK m. 255):** Burada failin amacı, bir kamu görevlisi üzerindeki etkisini (nüfuzunu) satarak veya pazarlayarak kendisine veya bir başkasına 'menfaat temin etmektir'. Suç, bu menfaatin temin edilmesi veya bu konuda anlaşmaya varılmasıyla tamamlanır. Failin, aldığı menfaatle gerçekten gidip o kamu görevlisini etkilemeye çalışıp çalışmaması, suçun oluşumu açısından önemli değildir. Korunan hukuki değer, genel olarak kamu idaresinin güvenirliğidir. 2. **Yargı Görevi Yapanı Etkileme (TCK m. 277):** Burada failin amacı, görülen bir davada 'yargı görevi yapanı (hakim, savcı, bilirkişi vb.) hukuka aykırı bir karar vermesi veya bir işlem yapması yönünde etkilemektir'. Bu suç, bir 'teşebbüs' suçu niteliğindedir; failin bu amaçla girişimde bulunması yeterlidir, yargı görevi yapanın fiilen etkilenip etkilenmemesi önemli değildir. Korunan hukuki değer ise özel olarak 'yargı faaliyetinin tarafsızlığı ve bağımsızlığı'dır. Bir Türk hakimi üzerinde nüfuz ticareti yapma iddiası, TCK m. 277'nin daha 'özel' bir norm olması nedeniyle TCK m. 255 kapsamında değerlendirilmez. Kanun koyucu, yargı faaliyetinin hassasiyetini ve önemini dikkate alarak, yargı mensuplarını etkilemeye yönelik her türlü girişimi, TCK m. 277'de özel ve müstakil bir suç olarak düzenlemiştir. Bu, 'özel normun önceliği' (lex specialis) ilkesinin bir sonucudur. Bir eylem hem genel bir suçun (nüfuz ticareti) hem de özel bir suçun (yargı görevi yapanı etkileme) tanımına uyuyorsa, faile sadece özel norm uygulanır. Dolayısıyla, bir hakimi etkileme vaadiyle menfaat temin etme eylemi, doğrudan TCK m. 277'yi ve ayrıca menfaat temin etme fiili dolayısıyla dolandırıcılık veya rüşvete aracılık gibi diğer suçları oluşturabilir, ancak TCK m. 255 bu özel durum karşısında geri planda kalır. (Kaynak: sen.av.tr/tr/makale/hatir-dolandiriciligi-ve-nufuz-ticareti-suclari)