PVSK m. 4/A'da düzenlenen durdurma yetkisinin jandarma ve çarşı/mahalle bekçileri tarafından da kullanılabileceği belirtilmiştir. Bu yetki devrinin hukuki dayanağı nedir ve bu farklı kolluk birimlerinin durdurma ve kontrol yetkilerini kullanırken PVSK'da belirtilen aynı şartlara (makul sebep, süre, usul) tabi olmalarının önemini 'hukuk devleti' ve 'keyfiliğin önlenmesi' ilkeleri açısından tartışınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #40922

Bu yetki devrinin hukuki dayanağı, ilgili kolluk birimlerinin kendi teşkilat kanunlarında yapılan atıflardır. Jandarma için 2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu, PVSK'daki adli ve önleyici yetkilerin jandarma tarafından da kullanılacağını belirtir. Çarşı ve mahalle bekçileri için ise 7245 sayılı Çarşı ve Mahalle Bekçileri Kanunu'nun 7. maddesi, 'Durdurma ve kimlik sorma' başlığı altında PVSK m. 4/A'ya paralel bir düzenleme getirmiştir. Bu farklı kolluk birimlerinin, durdurma yetkisini kullanırken PVSK'da belirtilen aynı şartlara tabi olmaları, 'hukuk devleti' ve 'keyfiliğin önlenmesi' ilkeleri açısından hayati öneme sahiptir. 1. **Hukuk Devleti ve Kanunilik:** Hukuk devletinde, idarenin ve kolluğun tüm eylem ve işlemlerinin kanuna dayanması esastır. Durdurma, kişi özgürlüğüne bir müdahale olduğu için, bu yetkinin hangi kolluk birimi tarafından kullanılırsa kullanılsın, aynı kanuni çerçeveye ve sınırlara tabi olması, 'kanunilik' ilkesinin bir gereğidir. Farklı kolluk birimleri için farklı standartlar getirilmesi, hukuki belirsizlik ve eşitsizlik yaratırdı. 2. **Keyfiliğin Önlenmesi ve Öngörülebilirlik:** Durdurma yetkisinin kullanılmasını 'makul sebep' gibi somut şartlara, 'süre' sınırlamasına ve 'sebep bildirme' gibi usuli güvencelere bağlayan kurallar, kolluğun bu yetkiyi keyfi bir şekilde kullanmasını önlemeyi amaçlar. Vatandaşlar, hangi kolluk birimiyle karşılaşırlarsa karşılaşsınlar, haklarının ve kolluğun yetkilerinin aynı olduğunu bilmelidir. Bu, hukuki öngörülebilirliği ve bireylerin devlete olan güvenini artırır. Eğer bekçi için farklı, jandarma için farklı kurallar olsaydı, bu durum keyfiliğe kapı aralar ve vatandaşın hangi durumda hangi muameleyle karşılaşacağını bilememesi sonucunu doğururdu. Bu nedenle, yetkinin standardizasyonu, temel hak ve özgürlüklerin korunması için zorunludur. (Kaynak: sen.av.tr/tr/makale/polisin-durdurma-ve-arama-yetkisi)