2022 tarihli Kanun Teklifi ile kasten insan öldürme suçunun mağdurunun 'kadın' olmasının, TCK m. 82 kapsamında nitelikli hal olarak düzenlenmesi önerilmiştir. Bu düzenlemeyi, 'eşitlik ilkesi' ve 'ceza adaletinde cinsiyet ayrımcılığı' açısından eleştirel bir analize tabi tutunuz. Bu düzenlemenin olası Anayasaya aykırılık sorunları neler olabilir?
Bu düzenleme, kadına yönelik şiddetle mücadele amacı taşısa da, ceza hukukunun temel ilkeleri açısından ciddi sorunlar barındırmaktadır. 1. **Eşitlik İlkesinin İhlali (Anayasa m. 10):** Anayasa'nın eşitlik ilkesi, kanunların uygulanmasında cinsiyet dahil hiçbir ayrım gözetilmemesini emreder. Bir suçun cezasının, sadece mağdurun cinsiyetine göre ağırlaştırılması, erkek mağdurların hayat hakkının daha az değerli olduğu gibi bir sonuç doğurur ve kanun önünde eşitlik ilkesini zedeler. Pozitif ayrımcılık, haklara erişimde ve fırsat eşitliğinde söz konusu olabilirken, temel bir suçun cezasının doğrudan cinsiyete göre farklılaştırılması bu ilkeyle bağdaşmaz. 2. **Belirlilik ve Ölçülülük İlkelerinin İhlali:** Teklif edilen düzenleme, 'kadına şiddet' veya 'cinsiyet güdüsüyle işlenen cinayet' gibi bir saik veya bağlam aramaksızın, mağdurun sırf kadın olmasını yeterli görmektedir. Bu durum, 'ölçülülük' ilkesine aykırıdır. Örneğin, iki tarafın da kadın olduğu bir kavgada veya bir kadının bir erkeği, bir erkeğin de bir kadını öldürdüğü bir trafik kazasında (olası kastla), sadece kadın mağdurun olduğu durumda cezanın ağırlaştırılması adil ve ölçülü değildir. 3. **Anayasaya Aykırılık Sorunu:** Düzenleme, Anayasa'nın 10. maddesindeki eşitlik ilkesine ve ceza sorumluluğunun şahsiliği ile suçların ve cezaların orantılılığı gibi temel hukuk devleti ilkelerine aykırılık teşkil etme potansiyeli taşır. Sorunun çözümü, mağdurun cinsiyetine göre ayrım yapmak yerine, 'töre veya namus saikiyle', 'cinsiyet güdüsüyle' veya 'kadına yönelik şiddet bağlamında' işlenen cinayetleri nitelikli hal olarak düzenlemekten geçmelidir. (Kaynak: sen.av.tr/tr/makale/tck-ve-bazi-kanunlarda-degisiklik-yapilmasina-dair-kanun-teklifi)