Meşru müdafaa ile zorunluluk hali arasında, fiilin hukuki sonucu açısından ne gibi bir fark vardır? (beraat / ceza verilmesine yer olmadığı)

Meşru müdafaa (TCK m. 25/1), bir 'hukuka uygunluk nedeni'dir. Hukuka uygunluk nedeninin varlığı, fiilin en başından beri suç teşkil etmediği anlamına gelir. Bu nedenle, meşru müdafaa halinde hareket eden sanık hakkında CMK m. 223/2-d uyarınca 'beraat' kararı verilir. Zorunluluk hali (TCK m. 25/2) ise, 5237 sayılı TCK sistematiğinde bir hukuka uygunluk nedeni değil, 'kusurluluğu ortadan kaldıran bir sebep' olarak düzenlenmiştir. Bu durumda, işlenen fiil hukuka aykırıdır ve suçtur, ancak fail içinde bulunduğu zorunlu koşullar nedeniyle kınanamayacağı için kusurlu sayılmaz. Bu nedenle, zorunluluk hali altında suç işleyen fail hakkında CMK m. 223/3-b uyarınca 'ceza verilmesine yer olmadığı' kararı verilir. Aradaki bu fark, iki kurumun teorik temelindeki ayrımdan kaynaklanmaktadır.