Noterlik işlemlerinde kullanılan sahte bir belgenin 'iğfal kabiliyetine (aldatma yeteneğine)' sahip olması, noterin sorumluluğunu nasıl etkiler?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #39941

Sahte bir belgenin 'iğfal kabiliyeti', ilk bakışta veya makul bir dikkatle sahte olduğunun anlaşılamayacak kadar ustaca hazırlanmış olması demektir. Yargıtay'ın yerleşik uygulamasına göre, iğfal kabiliyetine sahip bir sahte belgenin kullanılması, 'üçüncü kişinin ağır kusuru' olarak kabul edilir ve noterlik işlemi ile zarar arasındaki illiyet bağını keser. Bu durumda noter, kendisinden beklenen özeni göstermiş olsa dahi sahteciliği fark edemeyeceği için sorumluluktan kurtulur. Ancak, belgenin iğfal kabiliyetinin bulunmadığı, yani basit bir incelemeyle sahteliğinin anlaşılabileceği durumlarda (örneğin TC kimlik numarasının hatalı olması, imza uyumsuzluğu, soğuk damga eksikliği gibi) noter özen yükümlülüğünü ihlal etmiş sayılır ve sorumlu olur. (Bkz. Yargıtay 3. Hukuk Dairesi - Karar:2020/2393 ve Yargıtay 20. Hukuk Dairesi - Karar: 2015/4093).