5237 sayılı TCK'da zorunluluk hali (m. 25/2) bir hukuka uygunluk nedeni olarak mı, yoksa kusurluluğu ortadan kaldıran bir sebep olarak mı düzenlenmiştir? Bu ayrımın, fail hakkında verilecek karar türü (beraat, ceza verilmesine yer olmadığı) açısından sonucu nedir?

5237 sayılı TCK'da zorunluluk hali, bir hukuka uygunluk nedeni olarak değil, 'kusurluluğu ortadan kaldıran bir sebep' olarak düzenlenmiştir. Bu ayrımın pratik sonucu, verilecek kararın türünde ortaya çıkar. Eğer zorunluluk hali bir hukuka uygunluk nedeni olsaydı, işlenen fiil en başından itibaren hukuka aykırı sayılmayacak ve suç oluşmayacağı için fail hakkında CMK m. 223/2-d uyarınca 'beraat' kararı verilirdi. Ancak kusurluluğu ortadan kaldıran bir sebep olarak düzenlendiği için, fiil hukuka aykırı olmaya devam eder ve suç oluşur, fakat failin bu fiilden dolayı 'kusurlu' olmadığı kabul edilir. Bu nedenle, fail hakkında CMK m. 223/3-b uyarınca 'ceza verilmesine yer olmadığı' kararı verilir. Bu, suçun işlendiğini ancak failin cezalandırılamayacağını ifade eder.