Noterlikte sahte bir kimlikle araç satışı yapılması durumunda, kullanılan sahte kimliğin 'iğfal kabiliyeti' olup olmadığının tespiti neden önemlidir? İğfal kabiliyeti bulunmayan veya ilk bakışta şüphe uyandıran bir kimlikle işlem yapılması halinde noterin sorumluluğu nasıl şekillenir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #39496

İğfal kabiliyetinin tespiti, noterin kusursuz sorumluluğunu ortadan kaldıran 'üçüncü kişinin ağır kusuru'nun varlığını belirlemek için kritik öneme sahiptir. Eğer kullanılan sahte kimlik, uzman olmayan bir kişinin dahi anlayamayacağı kadar profesyonelce hazırlanmışsa ve aldatma yeteneği (iğfal kabiliyeti) yüksekse, bu durum üçüncü kişinin (sahtecinin) ağır kusuru olarak kabul edilir ve noterlik işlemi ile zarar arasındaki illiyet bağını keser. Bu durumda noter sorumlu olmaz. Ancak, kimlikte T.C. kimlik numarasının eksik veya fazla olması, fotoğrafta veya soğuk damgada bariz anormallikler olması, imzanın kimlikteki imzaya bariz bir şekilde benzememesi gibi ilk bakışta anlaşılabilecek veya şüphe uyandıran kusurlar varsa, kimliğin iğfal kabiliyetinin olmadığı kabul edilir. Bu durumda noterin, Noterlik Kanunu m. 72'deki kimliği ve ilgilinin gerçek isteğini araştırma ve özen yükümlülüğünü ihlal ettiği sonucuna varılır. İlliyet bağı kesilmediği için noter oluşan zarardan sorumlu olur. (Yargıtay 3. Hukuk Dairesi - Karar: 2015/1811).