TCK m. 54/2'de düzenlenen 'değer müsaderesi', birincil bir yaptırım mıdır, yoksa ikincil (tali) nitelikte midir? Uygulanabilmesi için hangi koşulların varlığı gerekir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #35345

Değer müsaderesi, ikincil (tali) nitelikte bir yaptırımdır. Asıl olan, suçla bağlantılı eşyanın kendisinin (aynen) müsaderesidir. Değer müsaderesine ancak aynen müsaderenin mümkün olmadığı durumlarda başvurulabilir. TCK m. 54/2'ye göre, değer müsaderesinin uygulanabilmesi için iki temel koşulun varlığı gerekir: 1) Aynen Müsaderenin İmkansızlığı: Müsadereye konu eşyanın 'ortadan kaldırılması, elden çıkarılması, tüketilmesi veya müsaderesinin başka bir surette imkansız kılınması' gerekir. Örneğin, suçtan elde edilen paranın harcanması, suçta kullanılan aracın parçalanıp satılması gibi durumlar bu kapsamdadır. 2) Eşyanın Değerinin Belirlenmesi: Müsadere edilecek para tutarı, imkansız hale gelen eşyanın 'değeri kadar' olacaktır. Bu değerin, mahkeme tarafından bilirkişi marifetiyle veya diğer delillerle (fatura, piyasa araştırması vb.) objektif olarak belirlenmesi gerekir. Bu koşullar oluşmadan doğrudan değer müsaderesine karar verilemez.