Yargıtay 2. HD. 2014/27920 K. sayılı karşı oy yazısında, yetkisizlik kararı sonrası dosyanın re'sen yetkili mahkemeye gönderilmesinin usule aykırı olduğu, davacının (somut olayda C. Savcısı) süresinde başvurarak dosyayı göndermesi gerektiği, aksi halde davanın açılmamış sayılacağı belirtilmiştir. Bu görüş, HMK m. 20'nin lafzına uygun mudur? Bir mahkemenin, yetkisizlik kararı verdiği bir dosyayı, tarafların talebi olmaksızın, usul ekonomisi gereği re'sen yetkili mahkemeye göndermesi, tarafların hak kaybına yol açar mı, yoksa hak kaybını önler mi?

Karşı oy yazısındaki görüş, HMK m. 20'nin lafzına ve ruhuna uygundur. HMK m. 20/1, 'Görevsizlik veya yetkisizlik kararı verilmesi hâlinde, taraflardan birinin, bu kararın kesinleştiği tarihten itibaren iki hafta içinde kararı veren mahkemeye başvurarak, dava dosyasının görevli veya yetkili mahkemeye gönderilmesini talep etmesi gerekir. Aksi takdirde, bu mahkemece davanın açılmamış sayılmasına karar verilir.' demektedir. Bu hüküm, dosyanın gönderilmesi için taraflardan birinin 'talebi'ni açıkça bir 'şart' olarak aramaktadır. Mahkemenin, tarafların bu yönde bir talebi olmadan, re'sen dosyayı göndermesi, kanunun lafzına aykırıdır. Bu kuralın amacı, davacıya davayı takip edip etmeme konusunda bir irade serbestisi tanımaktır. Davacı, yetkisizlik kararı sonrası, davaya yetkili mahkemede devam etmek istemeyebilir; davasından vazgeçmiş olabilir. Dosyanın re'sen gönderilmesi, davacının bu iradesini yok saymak ve onu istemediği bir yargılamaya zorlamak anlamına gelebilir. Usul ekonomisi, tarafların temel usuli haklarını ortadan kaldıracak şekilde yorumlanamaz. Mahkemenin re'sen göndermesi, görünüşte davacı lehine gibi dursa da, aslında kanunun aradığı 'davayı takip etme iradesi' şartını ortadan kaldırdığı için usule aykırıdır. Doğru usul, mahkemenin iki haftalık süreyi beklemesi, bu süre içinde bir talep gelmezse 'davanın açılmamış sayılmasına' karar vermesidir. Talep gelirse, dosyayı göndermesidir. Karşı oy, bu açıdan kanunun lafzına ve amacına daha uygun bir yorumu yansıtmaktadır.