Bir trafik kazası sonucu bilinci kapalı halde hastaneye getirilen bir kişinin kanından, savcılık talimatı olmaksızın, sadece tedavi amacıyla hekim tarafından kan örneği alınmış ve tahlil yapılmıştır. Tahlil sonucu, kişinin kanında yüksek oranda alkol olduğunu göstermiştir. Bu tahlil sonucu, daha sonra açılacak bir ceza davasında (taksirle yaralama veya trafik güvenliğini tehlikeye sokma) sanık aleyhine delil olarak kullanılabilir mi? Bu durumu, 'tedavi amaçlı veri toplama' ile 'adli amaçlı delil elde etme' arasındaki fark ve CMK m. 148'deki 'yasak usullerle elde edilen deliller' kuralı açısından analiz ediniz.

Bu konu, Yargıtay kararlarında farklı sonuçlara yol açabilen tartışmalı bir alandır. Ancak baskın ve güncel görüş, bu delilin kullanılabileceği yönündedir. Analiz şu şekilde yapılabilir: 1) Delilin Elde Ediliş Amacı: Hekim, kan örneğini bir suçun delilini elde etmek (adli amaç) için değil, hastanın durumunu tespit edip doğru tedaviyi uygulamak (tedavi amacı) için almıştır. Bu, hekimin yasal ve mesleki bir yükümlülüğüdür. Dolayısıyla, delil elde etme anında bir hukuka aykırılık veya 'yasak sorgu yöntemi' (CMK m. 148) söz konusu değildir. Hekim, CMK'nın değil, kendi meslek mevzuatının kurallarına göre hareket etmektedir. 2) Sonradan Delil Niteliği Kazanması: Tedavi amacıyla meşru bir şekilde elde edilen bu veri (tahlil sonucu), daha sonra bir suç soruşturmasıyla ilgili hale gelmiş ve 'sonradan delil' niteliği kazanmıştır. Bu durum, 'zehirli ağacın meyvesi' doktrini kapsamına girmez, çünkü 'ağaç' (delilin ilk elde edilişi) zehirli değildir. 3) Menfaatler Dengesi: Olayda, sanığın 'özel hayatının gizliliği' veya 'vücut bütünlüğü' hakkı ile kamunun 'suçların aydınlatılması' ve 'adaletin tecellisi' menfaati çatışmaktadır. Tedavi amacıyla ve meşru bir şekilde elde edilmiş bir verinin, bir suçun ispatında kullanılmasında üstün bir kamu yararı olduğu kabul edilir. Dolayısıyla, hekim tarafından tedavi amacıyla alınan kan örneğinin tahlil sonucu, sonradan açılacak bir ceza davasında sanık aleyhine delil olarak kullanılabilir. Mahkemenin, bu delilin elde ediliş şeklini ve amacını duruşmada tartışması ve karar gerekçesinde açıklaması gerekir.