Bir böbrek hastasının, hayati tehlikesi bulunduğu ve başka tedavi imkanı kalmadığı gerekçesiyle para karşılığı böbrek satın alması, TCK m.25/2'de düzenlenen 'zorunluluk hali' kapsamında değerlendirilebilir mi?

Hayır, değerlendirilemez. Makalede (TCK Madde 91 Organ veya Doku Ticareti Suçu) yer alan Yargıtay 12. Ceza Dairesi'nin 2015/5530 K. sayılı kararında bu konu tartışılmıştır. Mahkeme, organ alıcısı olan sanıklar hakkında TCK m.25/2'deki zorunluluk halinin uygulanma koşullarının oluşup oluşmadığının araştırılması gerektiği gerekçesiyle kararı bozmuştur. Ancak, daha güncel olan ve makalede ayrıca incelenen Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 2018/543 E., 2023/606 K. sayılı kararı, bu görüşü reddetmiştir. YCGK'ya göre, TCK m.92'de organını satan kişi için özel bir zorunluluk hali düzenlenmiş olması, kanun koyucunun organ ticareti suçu için genel zorunluluk halinin uygulanmasını istemediğini gösterir. Bu durumun kabulü, organ ticaretiyle mücadeleyi zayıflatır ve suçu teşvik eder. Bu nedenle, organı satın alan hasta, yaşam tehlikesi altında olsa bile, TCK m.25/2'deki zorunluluk halinden yararlanamaz ve organ ticareti suçundan (TCK m.91/3) sorumlu tutulur.