Bir ihale sözleşmesinde yer alan 'yüklenicinin geçici hakedişlere süresi içinde itiraz etmemesi halinde hakedişi kabul etmiş sayılacağı' yönündeki hüküm, hukuken ne tür bir sözleşme niteliğindedir ve yargılamadaki etkisi nedir?

Bu hüküm, HMK m. 193 kapsamında bir 'delil sözleşmesi' niteliğindedir. Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 2016/9218 E., 2020/909 K. sayılı kararında da bu tür hükümlerin delil sözleşmesi mahiyetinde olduğu kabul edilmiştir. Yargılamadaki etkisi şudur: Yüklenici, sözleşmede öngörülen usule (ihtirazi kayıt koyma gibi) uygun şekilde hakedişe itiraz etmemişse, o hakediş içeriğindeki miktarları kabul etmiş sayılır ve daha sonra bu hakedişe konu alacaklar için dava açması zorlaşır. Mahkeme, bu delil sözleşmesini resen dikkate alarak, usulüne uygun bir itirazın varlığını arar. Bu, tarafların ispat külfetini ve şeklini önceden belirledikleri bağlayıcı bir usul sözleşmesidir.