HMK m. 106/1, tespit davasının 'bir hakkın veya hukuki ilişkinin varlığının ya da yokluğunun' belirlenmesi için açılabileceğini belirtmektedir. Bu iki kavram (hak ve hukuki ilişki) arasındaki ilişkiyi bir örnekle açıklayınız.

Hak, bir hukuki ilişkiden doğan yetkidir. Hukuki ilişki ise, kişiler arasında veya kişilerle eşya arasında hukuk düzeni tarafından tanınan ve korunan bağdır. Genellikle bir hakkın tespiti, temelindeki hukuki ilişkinin de tespitini içerir. Örneğin, bir kişinin, bir başkasının kiracısı olduğunun tespiti için açtığı dava, taraflar arasındaki 'kira sözleşmesi' adlı hukuki ilişkinin varlığının tespitini talep eder. Bu hukuki ilişkinin varlığı tespit edildiğinde, davacının bu ilişkiden doğan 'kiralananı kullanma hakkı' gibi hakları da dolaylı olarak tespit edilmiş olur. Bazen de sadece bir hakkın varlığı (örneğin, bir geçit hakkının varlığının tespiti) istenebilir. Kanun, her ikisinin de tespit davasına konu olabileceğini belirterek, uyuşmazlığın niteliğine göre esneklik tanımıştır. (Bkz: barandogan.av.tr/blog/mevzuat/hmk-madde-106-tespit-davasi.html)