HMK m. 106'da düzenlenen tespit davası, bir hukuki durumun gelecekte ortaya çıkması muhtemel bir tehlikeye karşı korunması amacıyla açılabilir mi?

Evet, açılabilir. Tespit davası açılabilmesi için aranan 'hukuken korunmaya değer güncel bir yarar' şartı, sadece mevcut bir belirsizliği değil, aynı zamanda yakın ve ciddi bir tehlike altındaki bir hakkın veya hukuki durumun korunmasını da kapsar. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi'nin 2019/3591 K. sayılı kararında da belirtildiği gibi, hukuki yararın varlığı için 'davacının bir hakkı veya hukuki durumu güncel bir tehlike ile tehdit edilmiş olmalı'dır. Örneğin, bir sözleşmenin karşı tarafının, sözleşmeyi geçersiz saydığını ve yakında ifadan kaçınacağını beyan etmesi durumunda, davacı, karşı tarafın dava açmasını beklemeden, sözleşmenin geçerli olduğunun tespiti için dava açabilir. Bu dava, gelecekteki bir eda davasının 'öncüsü' niteliğindedir ve hukuki durumu güvence altına almayı amaçlar (barandogan.av.tr, HMK Madde 106).