Bölge Adliye Mahkemesi, HMK m. 353/1-a-6'da belirtilen 'delillerin hiçbiri toplanmadan veya hiç değerlendirilmeden karar verilmiş olması' gerekçesiyle dosyayı ilk derece mahkemesine geri gönderme kararını hangi durumlarda verebilir? İstinaf mahkemesinin kendisinin delil toplama yetkisi ile bu kural arasındaki denge nasıl kurulmalıdır?

HMK m. 353/1-a-6'daki bu kural, istisnai ve dar yorumlanması gereken bir geri gönderme nedenidir. Yargıtay 9. Hukuk Dairesi'nin 14.06.2017 tarihli, 2017/21587 E. ve 2017/10486 K. sayılı kararında da vurgulandığı gibi, bu hükmün uygulanabilmesi için ilk derece mahkemesinin, tarafların gösterdiği delillerin 'hiçbirini' toplamamış veya toplanan delilleri 'hiç' değerlendirmemiş olması gerekir. İstinafın temel amacı, maddi vakıa denetimi yaparak ilk derece yargılamasındaki eksiklikleri gidermektir. Bu nedenle, eğer ilk derece mahkemesi bazı delilleri toplamış, bazılarını toplamamış veya değerlendirmede eksiklik yapmışsa, bu durum 'delillerin hiç toplanmaması' anlamına gelmez. Bu tür eksiklikleri, istinaf mahkemesi (BAM) maddi vakıa denetimi kapsamında kendisi gidermeli, eksik delilleri toplamalı ve yeniden esas hakkında bir karar vermelidir. Dosyayı geri gönderme, sadece yargılamanın temelini oluşturan delillerin tümden göz ardı edildiği, adeta bir ön inceleme kararı gibi eksik bir yargılama yapıldığı hallerle sınırlıdır. Somut kararda, tanıkların dinlenmiş olması ancak görev tanımı gibi bazı belgelerin getirtilmemiş olması, bu maddenin uygulanması için yeterli görülmemiş; bu tür eksikliklerin istinaf aşamasında giderilebileceği belirtilmiştir. (Kaynak: hmk-madde-353-durusma-yapilmadan-verilecek-kararlar.html).