7315 sayılı Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Kanunu'na göre 'arşiv araştırması' ile 'güvenlik soruşturması' arasındaki temel farklar nelerdir? Hangi durumlarda sadece arşiv araştırması, hangi durumlarda her ikisi birlikte yapılır?
7315 sayılı Kanun'a göre arşiv araştırması ve güvenlik soruşturması arasında hem kapsam hem de uygulandığı kişiler bakımından temel farklar vardır. **Arşiv Araştırması (Kanun m. 4):** Bu araştırma daha sınırlı olup, mevcut resmi kayıtlar üzerinden yapılır. Kapsamı şunlardır: * Kişinin adli sicil kaydı ve aranıp aranmadığı. * Hakkında bir tahdit olup olmadığı. * Hakkında verilmiş kesinleşmiş mahkeme kararları, HAGB (CMK m. 231/13) ve kamu davasının açılmasının ertelenmesi (CMK m. 171/5) kararları. * Devam eden veya sonuçlanmış soruşturma/kovuşturmalara ilişkin olgular. * Kamu görevinden çıkarılma veya memurluktan çıkarma cezası olup olmadığı. **Güvenlik Soruşturması (Kanun m. 5):** Bu araştırma, arşiv araştırmasını da kapsayan daha geniş bir incelemedir. Arşiv araştırmasındaki hususlara ek olarak şunları içerir: * Görevin gerektirdiği niteliklerle ilgili kolluk kuvvetleri ve istihbarat ünitelerindeki 'olgusal veriler'. * Yabancı devlet kurumları ve yabancılarla 'ilişiği'. * Terör örgütleri veya suç örgütleriyle 'eylem birliği, irtibat ve iltisak' içinde olup olmadığı. * Bu hususlar, 'denetime elverişli olacak yöntemlerle yerinden araştırılmak' suretiyle de tespit edilir. **Uygulama Alanı (Kanun m. 3):** * **Sadece Arşiv Araştırması:** Statüsü ne olursa olsun, ilk defa veya yeniden memuriyete veya kamu görevine atanacak 'herkes' hakkında yapılır. * **Güvenlik Soruşturması ve Arşiv Araştırması Birlikte:** Sadece kanunda sayılan hassas ve gizlilik dereceli görevlere atanacaklar için yapılır. Bunlar arasında Milli Savunma Bakanlığı, Genelkurmay, jandarma, emniyet, sahil güvenlik, istihbarat personeli, hakim-savcılar, kaymakamlar, öğretmenler, üst kademe yöneticiler ve gizlilik dereceli birimlerde çalışacak personel bulunmaktadır. (Kaynak: guvenlik-sorusturmasi-arsiv-arastirmasi-nedir-nelere-bakilir/)