HMK m. 353/1-b-2'de yer alan 'kanunun olaya uygulanmasında hata edilip de yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığı takdirde... düzelterek yeniden esas hakkında' karar verme yetkisi, istinaf mahkemesinin hangi niteliğini ön plana çıkarır?

Bu yetki, istinaf mahkemesinin sadece bir 'denetim (hukukilik) mercii' olmadığını, aynı zamanda bir 'vakıa (olay) mahkemesi' olduğunu da ön plana çıkarır. Eğer istinaf sadece bir hukukilik denetimi yapsaydı, hukuki hatayı tespit edip kararı bozarak dosyayı ilk derece mahkemesine geri göndermekle yetinirdi. Ancak bu hüküm, istinaf mahkemesine, ilk derece mahkemesinin tespit ettiği maddi vakıaları doğru kabul edip, sadece bu vakıalara uygulanacak hukuk kuralında (kanun maddesinin yorumu veya seçimi gibi) yapılan hatayı düzelterek, davanın esası hakkında yeni bir karar verme yetkisi tanımaktadır. Bu, yargılamayı hızlandırır ve istinaf mahkemesinin uyuşmazlığı nihai olarak çözme fonksiyonunu güçlendirir. (Bkz: Yargıtay 5. HD, 2017/22389 E., 2017/20451 K.; barandogan.av.tr/blog/mevzuat/hmk-madde-353-durusma-yapilmadan-verilecek-kararlar.html)