Bir sanığın 'organik olmayan psikoz' tanısıyla cezai ehliyetinin bulunmadığına karar verilebilmesi için, bu psikozun suçun işlendiği anda 'aktif' durumda olduğunun ispatı gerekir mi?

Evet, gerekir. Psikotik bozukluklar, alevlenme (atak) ve yatışma (remisyon) dönemleriyle seyredebilir. Bir kişide psikoz tanısının olması, her an bu hastalığın etkisi altında olduğu anlamına gelmez. Cezai sorumluluğun tespiti için kritik olan, sanığın suçu işlediği anda bir psikotik atak içinde olup olmadığıdır. Eğer sanık, suç sırasında hastalığın yatışma (remisyon) dönemindeyse ve gerçekliği değerlendirme yetisi yerindeyse, cezai ehliyeti tam kabul edilebilir. Bu nedenle, bilirkişi raporlarında, sanıktaki psikozun sadece varlığı değil, suç anındaki aktivitesi ve bu aktivitenin algılama/irade yetenekleri üzerindeki somut etkisi de değerlendirilmelidir. Mahkeme, bu konuda şüpheye düşerse, sanığın suç tarihindeki durumunu aydınlatacak ek deliller (tanık beyanları, o dönemdeki davranışları vb.) toplamalıdır.