Trafik kazalarında, sürücünün kırmızı ışıkta geçmesi eylemi her zaman olası kastla mı yoksa bilinçli taksirle mi değerlendirilir? Yargıtay Ceza Genel Kurulu'nun 2017/311 K. ve 2019/518 K. sayılı kararları arasındaki farkı, failin 'frene basma' davranışını esas alarak analiz ediniz.
Kırmızı ışık ihlali tek başına manevi unsurun niteliğini belirlemez; olayın bütünlüğü içinde değerlendirilmelidir. Yargıtay'ın kararları arasındaki temel fark, failin neticenin gerçekleşmesini engellemeye yönelik bir çaba gösterip göstermediğidir. - **YCGK 2017/311 K. sayılı kararında:** Sanık, kavşağa giren diğer aracı görünce frene basmış (19 metre fren izi bırakmış) ancak çarpmaya engel olamamıştır. Yargıtay, frene basma eylemini, sanığın neticeyi istemediğinin ve engellemeye çalıştığının bir göstergesi olarak kabul etmiş ve eylemi 'bilinçli taksir' olarak nitelendirmiştir. - **YCGK 2019/518 K. sayılı kararında:** Sanık, kırmızı ışıkta hızla geçmiş ve önüne araç çıkmasına rağmen frene basmamıştır. Yargıtay, frene basmayarak neticeyi engellemeye yönelik hiçbir davranışta bulunmamasını, muhtemel neticeyi 'kabullendiği' ve 'göze aldığı' şeklinde yorumlayarak eylemi 'olası kast' olarak değerlendirmiştir. Dolayısıyla, frene basma gibi neticeyi önlemeye yönelik bir çabanın varlığı, olayı bilinçli taksir lehine yorumlamada önemli bir kriterdir. (Bkz: Olası Kast - Bilinçli Taksir makalesi, YCGK 2017/108 E. ve 2019/1-121 E. kararları)