Konutta, işyerinde veya diğer kapalı yerlerde yapılan aramalarda, o yer ihtiyar heyetinden veya komşulardan iki kişinin hazır bulundurulması (CMK m. 119/4) zorunluluğunun amacı nedir? Bu kurala uyulmamasının, arama sonucu elde edilen delillerin hukuki geçerliliğine etkisi hakkındaki farklı Yargıtay görüşlerini tartışınız.

CMK m. 119/4'teki bu zorunluluğun amacı, arama işleminin şeffaflığını sağlamak, keyfi uygulamaları önlemek ve arama sonucunda elde edilen delillerin güvenilirliğini temin etmektir. Bu kişiler, aramanın usulüne uygun yapıldığına ve bulunan delillerin sonradan eklenmediğine dair bir nevi kamu tanıklığı yaparlar. Bu kurala uyulmamasının sonuçları hakkında Yargıtay'da farklı görüşler mevcuttur: 1) **Mutlak Hukuka Aykırılık Görüşü (Eski Görüş):** Yargıtay'ın önceki ve bazı Dairelerinin halen devam eden görüşüne göre, bu kural emredici bir usul kuralıdır ve ihlali, arama işlemini ve bu yolla elde edilen delilleri 'mutlak olarak' hukuka aykırı hale getirir. Bu deliller hükme esas alınamaz. (Yargıtay 16. CD'nin 2016/2330 K. sayılı kararında bu görüşe yakın bir duruş sergilenmiştir.) 2) **Nispi Hukuka Aykırılık Görüşü (Yeni ve Yaygın Görüş):** Yargıtay'ın son yıllardaki baskın görüşüne göre, bu kurala uyulmaması tek başına delili hukuka aykırı kılmaz. Bu bir 'nispi hukuka aykırılık'tır. Eğer bu eksiklik, delilin güvenilirliğini sarsan somut bir şüpheye yol açmıyorsa (örn: sanığın delillerin kendisine ait olduğunu kabul etmesi, başka delillerle desteklenmesi), arama sonucu elde edilen delil geçerli kabul edilebilir. (Yargıtay 7. CD'nin 17.10.2023 tarihli kararında bu görüş benimsenmiştir.) Bu görüş ayrılığı, usul kurallarının katı yorumu ile adil yargılanma hakkının bütüncül değerlendirmesi arasındaki gerilimden kaynaklanmaktadır. (Bkz: Yargıtay 16. CD ve Yargıtay 7. CD kararları, yargitayin-ceza-muhakemesi-uzerine-verdigi-bir-kararin-incelenmesi.html)