Önleme araması ile adli arama arasındaki temel amaç farkı nedir? Bu fark, arama kararını verecek makam ve arama için aranan şüphe derecesi açısından ne gibi sonuçlar doğurur?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #334348

Önleme araması ile adli arama arasındaki temel fark amaçlarıdır. Önleme araması (PVSK m. 9), gelecekteki bir tehlikenin veya suç işlenmesinin önlenmesi amacıyla, idari nitelikte yapılır. Adli arama (CMK m. 116) ise, işlenmiş veya işlenmekte olan bir suçun delillerini elde etmek veya şüpheli/sanığı yakalamak amacıyla, adli nitelikte yapılır. Bu amaç farkı şu sonuçları doğurur: 1) **Şüphe Derecesi:** Önleme aramasında somut bir suç şüphesi yoktur; genel, soyut bir tehlike veya önleme amacı yeterlidir. Adli arama için ise 'makul şüphe' bulunması zorunludur. 2) **Karar Mercii:** Önleme aramasında kural olarak sulh ceza hâkimi kararı, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde mülki amirin (vali, kaymakam) yazılı emri gerekir. Adli aramada ise kural olarak sulh ceza hâkimi kararı, gecikmesinde sakınca bulunan hallerde Cumhuriyet savcısının, ona ulaşılamıyorsa kolluk amirinin yazılı emri gerekir. (Bkz: Önleme Aramasının Şartları ve Sınırı ile Adli Arama Kesişmesi makalesi)