Bir avukat, karşı tarafın açtığı menfi tespit davasında, avukatlık ücretinin 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m. 165'e dayandığını savunmaktadır. 'Asliye Hukuk Mahkemesi' metnindeki Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 2017/80 K. sayılı kararına göre, bu tür bir uyuşmazlıkta görevli mahkeme neden Tüketici Mahkemesi değil de Asliye Hukuk Mahkemesi'dir? Avukat ile karşı taraf (müvekkilinin hasmı) arasında bir 'tüketici işlemi' ilişkisi kurulabilir mi?

Bu uyuşmazlıkta görevli mahkemenin Tüketici Mahkemesi değil, Asliye Hukuk Mahkemesi olmasının temel nedeni, davanın tarafları arasında 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun (TKHK) anlamında bir 'tüketici işlemi' bulunmamasıdır. TKHK'ya göre bir işlemin 'tüketici işlemi' sayılabilmesi için, taraflardan birinin 'tüketici' (ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişi), diğer tarafın ise 'satıcı' veya 'sağlayıcı' (kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye hizmet sunan) olması ve aralarında bir eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık vb. sözleşme kurulmuş olması gerekir. Yargıtay kararındaki somut olayda: - **Davacı:** Karşı taraf (avukatın müvekkilinin hasmı). - **Davalı:** Avukat. Davacı ile davalı avukat arasında herhangi bir sözleşmesel ilişki, bir hizmet alımı veya satımı yoktur. Avukatın alacak talebinin kaynağı, bir sözleşme değil, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 165. maddesindeki özel bir kanun hükmüdür. Bu madde, 'Sulh veya her ne suretle olursa olsun taraflar arasında anlaşma ile sonuçlanan ve takibi kesinleşen işlerde avukatın ücretinin ödenmesinden, her iki taraf müteselsilen sorumludur.' demektedir. Bu, kanundan doğan bir müteselsil sorumluluk halidir. Davacı, avukatın 'tüketicisi' değildir; aralarında bir hizmet ilişkisi kurulmamıştır. Dolayısıyla, uyuşmazlığın temelinde bir tüketici işlemi yatmadığı için, davaya bakma görevi Tüketici Mahkemesi'ne değil, herhangi bir özel mahkemenin görev alanına girmeyen bu tür alacak ve menfi tespit davalarına bakmakla görevli olan 'genel görevli mahkeme' sıfatıyla Asliye Hukuk Mahkemesi'ne aittir.