Sanığın, duruşmada SEGBİS aracılığıyla savunma yapmak istemediğini belirterek bizzat mahkemede hazır bulunmayı talep etmesine rağmen, mahkemenin SEGBİS ile savunma alarak mahkumiyet hükmü kurması, hangi temel hakkın ihlalidir? Bu durumun hukuki dayanaklarını CMK ve AİHS hükümleri çerçevesinde açıklayınız. (YARGITAY 16. CEZA DAİRESİ Esas: 2015/1078 Karar: 2015/1930)

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #330292

Bu durum, sanığın AİHS m. 6 ve Anayasa m. 36 ile güvence altına alınan 'adil yargılanma hakkı' kapsamındaki 'savunma hakkı' ve 'duruşmada bizzat hazır bulunma hakkı'nın ihlalidir. Yargıtay'ın ilgili kararında ve AİHM içtihatlarında (örn: Colozza v. İtalya) belirtildiği üzere, sanığın duruşmada hazır bulunması, savunma hakkının etkin bir şekilde kullanılabilmesi için esastır. SEGBİS, bir istisna olup, sanığın açık rızası veya çok ciddi zorunluluk hallerinde uygulanmalıdır. Sanığın, özellikle esas hakkında savunmasını yapmak için bizzat duruşmada bulunma talebi, bu hakkın özüne ilişkindir. Mahkemenin bu talebi reddederek SEGBİS ile yargılamaya devam etmesi, CMK m. 193/1 ('sanık olmaksızın yargılama olmaz') kuralının ruhuna aykırıdır ve savunma hakkının kısıtlanması sonucunu doğurur. Bu, tek başına bozma nedenidir.