İcra Ceza Mahkemelerinde görülen karşılıksız çek davalarında, iddianame yerine geçen belge nedir ve bu durumun delillerin ileri sürülmesi açısından yarattığı pratik sonuç nedir? Şikayetçi, dilekçesinde belirtmediği bir delilin sonradan mahkemece resen toplanmasını isteyebilir mi?

İcra Ceza Mahkemelerinde görülen bu davalarda, iddianame yerine geçen belge, şikayetçinin verdiği 'şikayet dilekçesi'dir. Bu durumun en önemli pratik sonucu, İİK'nın 351. maddesinde düzenlenen 'şikayetçinin dilekçe ve beyanda gösterdiği delillerle bağlı olması' kuralıdır. Bu kural, medeni yargılamadaki taraflarca getirilme ilkesinin ceza yargılamasındaki özel bir yansımasıdır. Şikayetçi, şikayet dilekçesinde delillerini (örneğin, çek aslı, banka kayıtları, ticaret sicil kayıtları, tanık isimleri vb.) açıkça belirtmelidir. Dilekçesinde delil olarak göstermediği bir hususun, sonradan mahkeme tarafından resen araştırılmasını kural olarak isteyemez. Hakim de İİK m. 351 gereği bu delilleri kendiliğinden toplayamaz. Bu nedenle, metinde de uyarıldığı gibi, bu davalarda şikayet dilekçesinin deliller kısmının özenle ve kapsamlı bir şekilde hazırlanması hayati önem taşır.