Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda (HMK) 'dahili davalı' diye bir kurum var mıdır? Bir davanın tarafı olmayan bir kişi, davacı veya mahkeme kararıyla sonradan davaya 'dahil' edilerek aleyhine hüküm kurulabilir mi? Bu durumun HMK'nın hangi temel ilkeleriyle çeliştiğini açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #330140

Hayır, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda 'dahili davalı' adıyla bir kurum yoktur. Bir davanın tarafı olmayan bir kişi, sonradan davacının talebiyle veya mahkemenin kararıyla davaya 'dahil edilerek' aleyhine hüküm kurulamaz. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'nin 2017/5614 E., 2017/7353 K. sayılı kararında da vurgulandığı gibi, bu durum HMK'nın birçok temel ilkesiyle çelişir: 1) Tasarruf İlkesi (HMK m. 24): Davacı, davasını kime karşı açacağını serbestçe belirler. Mahkeme veya davacı, davanın açılmasından sonra tek taraflı iradeyle davalı tarafını değiştiremez veya genişletemez. 2) Taraflarca Getirilme İlkesi (HMK m. 25): Dava malzemesini taraflar getirir. Taraf olmayan birini davaya dahil etmek, bu ilkenin ihlalidir. 3) Taraf Teşkili: Davanın tarafları, dava dilekçesi ve cevap dilekçesi ile davanın en başında belirlenir. Sonradan taraf eklenmesi, usulüne uygun bir taraf teşkili sağlanmadığı anlamına gelir ve savunma hakkını (HMK m. 27) zedeler. Bu, ancak kanunun açıkça izin verdiği zorunlu dava arkadaşlığı gibi istisnai hallerde mümkündür, onun dışında kesin bir bozma nedenidir.