5941 sayılı Çek Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca düzenlenen 'Çekte Karşılıksızdır İşlemi Yapılmasına Sebebiyet Verme Suçu'nda, suçun maddi unsurunun oluşabilmesi için çekin kanuni ibraz süresi içinde bankaya sunulması gerekmektedir. İleri tarihli bir çekin, üzerinde yazan keşide tarihinden önce bankaya ibraz edilmesi ve karşılıksızdır işlemi yapılması durumunda, suçun yasal unsurları oluşur mu? Bu durumu Çek Kanunu’nun geçici madde hükümleriyle birlikte değerlendiriniz.

Hayır, suçun yasal unsurları oluşmaz. Çek Kanunu’nun Ek 3. maddesinin 5. fıkrası gereği, 31.12.2021 tarihine kadar (metnin yazıldığı tarihteki düzenlemeye göre) çekin üzerinde yazılı olan keşide tarihinden önce muhatap bankaya ibraz edilmesi geçersiz sayılmıştır. Bu tarihe kadar, bir çekin ileri tarihli olmasına rağmen vadesinden önce ibraz edilip 'karşılıksızdır' işlemi yapılması halinde, 5941 Sayılı Yasa’nın 5/1. Maddesinde yazılı olan suçun yasal unsurları oluşmayacağından, fail hakkında CMK’nın 223/2-a maddesi gereği beraat kararı verilmelidir. Metinde belirtildiği gibi, bu tarihin uzatılmaması halinde, sonrasında yapılacak erken ibrazlar da suç oluşturmayacaktır zira TTK'ya göre çek görüldüğünde ödenir ve erken ibraz geçerlidir ancak Çek Kanunu'ndaki cezai sorumluluk 'üzerinde yazılı bulunan düzenleme tarihine göre kanuni ibraz süresi' şartına bağlanmıştır.