Bir davada, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği bir dava konusuna örnek verebilir misiniz? Bu tür davalarda 'tasarruf ilkesi' neden uygulanmaz?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #330016

Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği dava konuları, genellikle kamu düzenini doğrudan ilgilendiren konulardır. En tipik örnek, 'babalık davası' veya 'soybağının reddi' gibi aile hukukuna ilişkin davalardır. Bu davaların sonucu, sadece tarafları değil, aynı zamanda çocuğun kişisel durumunu, nüfus kayıtlarının doğruluğunu ve dolayısıyla kamu düzenini etkiler. Bu nedenle, bu tür davalarda taraflar davadan feragat etse veya anlaşıp sulh olsalar bile, hâkim bu beyanlarla bağlı değildir. Çünkü ortada korunması gereken daha üstün bir kamu yararı (çocuğun menfaati, nesebin doğruluğu) vardır. Bu sebeple, bu davalarda tasarruf ilkesi değil, 're'sen araştırma ilkesi' geçerlidir ve hâkim maddi gerçeği kendiliğinden araştırır.