Bir ceza davasında sanık, TCK m. 32 uyarınca akıl hastası olduğu gerekçesiyle ceza ehliyeti bulunmadığı tespitiyle, hakkında ceza verilmesine yer olmadığına karar verilirse, ilk derece mahkemesi esasa ilişkin bir değerlendirme yapmadan bu kararı verebilir mi?

Hayır, veremez. Yargıtay 4. Ceza Dairesi'nin 2014/16337 E. sayılı kararında belirtildiği gibi, mahkeme öncelikle sanığın yüklenen suçu işleyip işlemediğini, mevcut delilleri tartışarak ve değerlendirerek saptamalıdır. Eğer sanığın suçu işlediği kanıtlanamazsa veya eylem suç oluşturmuyorsa, doğrudan beraat kararı verilmelidir. Ancak eylemin sanık tarafından işlendiği ve suç oluşturduğu kanıtlanırsa, bu aşamadan sonra akıl hastalığı nedeniyle 'ceza verilmesine yer olmadığına' ve 'güvenlik tedbirine' hükmedilmelidir. Yani, esasa ilişkin değerlendirme yapılmadan doğrudan akıl hastalığına dayalı karar verilemez.